الفتال النيسابوري ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )

267

روضة الواعظين و بصيرة المتعظين ( فارسي )

( 1 ) امام باقر ( ع ) در تفسير آيهء هفتم سورهء دهر « آنان به نذر خود وفا مىكنند و مىترسند » چنين فرموده است : حسن و حسين ( ع ) در كودكى بيمار شدند . پيامبر ( ص ) همراه دو تن ديگر از آنان عيادت فرمودند . يكى از آن دو مرد به امير المؤمنين ( ع ) گفت : اى ابو الحسن ! مناسب است نذرى بفرمايى كه خداوند متعال چون آن دو را بهبود بخشد انجام دهى . على ( ع ) هم فرمود : من هم همين گونه عمل خواهم كرد . هر دو كودك و خدمتكارشان فضه هم گفتند : چنين خواهيم كرد . خداوند متعال ايشان را بهبودى عنايت كرد و روزه گرفتند در حالى كه هيچ خوراكى نداشتند . على ( ع ) پيش يكى از همسايگان يهودى خود به نام يوشع كه پشم ريسى مىكرد رفت و به او گفت : ممكن است يك دسته پشم بدهى كه دختر محمد ( ص ) آن را بريسد و در قبال آن سه صاع جو به ما بدهى ؟ گفت : آرى و چنان كرد . على ( ع ) پشم را به خانه آورد . سه صاع جو هم آورد و موضوع را به فاطمه گفت و پذيرفت و يك سوم از پشم را رشت و يك صاع از جو را برداشت دستاس و خمير كرد و پنج گرده نان پخت كه براى هر كدام يك گرده بود . على ( ع ) همراه پيامبر ( ص ) نماز گزارد و پس از گزاردن نماز مغرب به خانه آمد و سفره گستردند و هر پنج تن نشستند . نخستين قطعه‌يى كه على ( ع ) از نان خود جدا كرد ، ناگاه فقيرى بر در خانه ايستاد و گفت : اى اهل بيت محمد ( ص ) ! من فقيرى از فقيران مسلمانم . از آنچه مىخوريد به من بخورانيد كه خدايتان از خوردنيهاى بهشت به شما بخوراند . على ( ع ) آن قطعه نان را از دست بر زمين نهاد و چنين فرمود : ( 2 ) « اى فاطمه كه داراى يقين و بزرگى هستى و اى دختر گزينه‌ترين همهء مردم ! آيا اين مستمند درمانده را كه بر در ايستاده و با آواى اندوهگين به خداوند شكايت مىكند و با گرسنگى و اندوه از ما يارى مىخواهد مىبينى ؟ و هر كسى در گرو كردار خويش است و هر كس نيكى كند در موقف شاد و خرم مىايستد و وعده‌گاه او بهشت است و خداوند بهشت را بر بخيل حرام فرموده است . شخص بخيل در موقف اندوهگين است و آتش او را به دوزخ فرا مىكشد . نوشيدنى او آشاميدنىهاى بسيار گرم و بوناك است . » ( 3 ) فاطمه ( ع ) در پاسخ او اين ابيات را فرمود : « اى پسر عمو ! فرمان تو شنيدنى و پذيرفتنى است و بر من هيچ پستى و كار نكوهيده نيست . من با خرد و نيكوكارى پرورش يافته‌ام و اميدوارم كه چون گرسنه‌يى